A. Actueel financieel perspectief

Toelichting op de tabel

Raadsbesluiten - nog te verwerken exploitatielasten
Onderstaande investeringskredieten zijn beschikbaar gesteld door de gemeenteraad en inmiddels verwerkt in 1^e Tussenrapportage 2026. De exploitatielasten, waaronder de kapitaallasten, moeten echter nog in de (meerjaren)begroting opgenomen worden.

Areaaltoename buitenruimte na overdracht GR Nieuw Reijerwaard
Uitgangspunt is dat de grondexploitatie per eind 2029 wordt afgesloten en de buitenruimte dan per 2030 aan de gemeente wordt overgedragen. Vanaf 2030 zullen wij dan beheer en onderhoud zelf uitvoeren. Naar schatting gaat dat om een jaarlijks bedrag van € 850.000 vanaf 2030.

Opvoeren stelpost Jeugd – verwachte compensatie Rijk
Het kabinet laat gemeenten nog in het ongewisse over de compensatie van hun (gestegen) kosten voor jeugdhulp. In de Voorjaarsnota staan nog geen extra middelen voor Jeugd. Het kabinet erkent wel dat het komende arbitragerapport Van Ark2 wederom een zwaarwegend advies zal zijn. Wij gaan er voorlopig van uit dat het Rijk de middelen meer in balans brengt met onze uitgaven die wij voor deze medebewindstaak inmiddels via de 1^e Tussenrapportage 2026 structureel en volgens trendontwikkeling hebben opgenomen. Om die reden vinden wij het gerechtvaardigd om € 2 miljoen per jaar als een stelpost op te voeren. De VNG staat achter het opvoeren van een stelpost. Het rapport Van Ark2 verschijnt in 2027 en daarna geeft het Rijk pas definitieve duidelijkheid. Tot die tijd lopen we het risico dat we deze extra middelen niet of slechts ten dele gaan ontvangen.

Gemeentefonds-gerelateerde posten
Uit de Voorjaarsnota van het Rijk (Startnota) komen helaas geen extra financiële middelen richting gemeenten. Evenmin is er zicht op het eventueel terugdraaien van de (resterende) korting van € 2,3 miljard. Wij gaan er in deze prognose van uit dat het totaal van de Gemeentefonds-gerelateerde posten per saldo budgettair neutraal uitwerkt. Een en ander ziet er gespecificeerd als volgt uit:

Toelichting Gemeentefonds-gerelateerde posten

1. Prijs- en volume-accres
In de Voorjaarsnota wordt het accres geactualiseerd voor de macro-economische cijfers van het Centraal Economisch Plan (CEP) 2026. Het volume-accres wordt gebaseerd op een 8-jaars historisch gemiddelde van de ontwikkeling van het bruto binnenlands product (bbp). Met deze actualisering verwachten wij afgerond ruim € 3 miljoen per jaar te ontvangen.

2. Indexering budgetten gemeente en indexering investeringen
We houden in de komende Begroting rekening met een indexering van 1,9% t.o.v. 2026 om daarmee inflatie-gevoelige budgetten, waaronder de subsidiebudgetten en investeringen, mee te laten groeien met de stijging van de inflatie. Het percentage komt uit de meest recente prognose van het Centraal Planbureau (CEP HICP). Indicatief gaat het om € 1.100.000 structureel.

3. Regionale indexering gemeenschappelijke regelingen
De in regionaal verband afgesproken indexering voor de 4 grootste GR-en bedraagt 3,41%. Ook voor de overige GR-en houden wij voorlopig dit maximale percentage aan. Op de afzonderlijke GR-Begrotingen 2027 kan de gemeenteraad uiteraard nog een zienswijze kenbaar maken.

De GRJR werkt met volumestijgingen op basis van de trend die in de 1^e Tussenrapportage 2026 op aangegeven van de Provincie Zuid-Holland inmiddels verwerkt is.
Op dit moment houden wij rekening met de volgende ontwikkelingen binnen de gemeenschappelijke regelingen:

4. Verhoging bijdrage De BedrijfsvoeringsPartner (DBP) conform (concept) Begroting 2027

5. Cao-ontwikkeling personeel Ridderkerk
Er is een schatting gemaakt van de verwachte cao-ontwikkeling voor het personeel van Ridderkerk.

6. Bijstelling ‘stelpost BTW-compensatiefonds’ (BCF).
Uit de Voorjaarsnota blijkt ook dat gemeenten de afgelopen periode meer hebben gedeclareerd uit het BCF. De definitieve afrekening BCF over 2025 bedraagt landelijk € 213 miljoen negatief en wordt in 2026 incidenteel onttrokken aan het Gemeentefonds. Op basis van de actuele ruimte onder het plafond mag een gemeente een structurele stelpost opnemen. Omdat deze nu lager is dan vorig jaar zullen wij de door ons opgenomen stelpost van € 750.000 structureel met € 190.000 (nadeel) verlagen.

 7. Hogere ‘stelpost onderuitputting kapitaallasten’
Omdat we in de praktijk zien dat investeringen nog later tot uitvoering komen dan gepland, kunnen we de bestaande ‘stelpost onderuitputting kapitaallasten’ vanaf 2027 structureel met € 100.000 (voordeel) verhogen.

 8. Trendmatige verhoging OZB
Uitgaande van de trendmatige indexering van 1,9% hebben wij nu een inschatting opgenomen waarmee de OZB-opbrengst zal gaan stijgen. De opbrengst van structureel € 300.000 loopt licht op wegens toename van het aantal woningen en bedrijven.

9. Schrappen huishoudelijke hulp als maatwerkvoorziening
Omdat volgens de Voorjaarsnota van het Rijk de huishoudelijke hulp als maatwerkvoorziening per 1 januari 2029 wordt geschrapt binnen de Wmo, moeten mensen die dat kunnen zelf voor die hulp gaan betalen. Vanaf dat moment onttrekt het Rijk ook € 1 miljard aan het Gemeentefonds. Dit laatste bedrag is voor het Rijk taakstellend. Als gemeente gaan we er voorlopig vanuit dat deze rijksbezuiniging voor ons  vanaf 2029 budgettair neutraal zal gaan verlopen.